Start » Genre » Boek schrijven

Boek schrijven

Boek schrijven? 20 tips om jouw verhaal op papier en in de winkel te krijgen

De eerste stap

Tip 1: Begin!

Het schrijfproces verloopt bij iedere schrijver anders. De één werkt eerst het plot volledig uit, de ander heeft alleen de eindscene in zijn hoofd. Stephen King begint met één personage in één situatie, en begint van daaruit te schrijven. Wat voor jou het beste werkt kun je maar op een manier ondervinden: door gewoon te beginnen. Werkt je startpunt niet, dan begin je opnieuw.

Tip 2: Start met korte verhalen

Heb je nog niet zoveel schrijfervaring? Begin dan niet gelijk aan het schrijven van een roman, maar start met korte verhalen. Hierin kun je goed oefenen met spanningsopbouw, structuur, dialoog en verhaalelementen. Bovendien is het voor proeflezers een stuk makkelijk om zo je schrijfstijl van feedback te voorzien. Het begrip ‘kort verhaal’ is breed: je kan korte verhalen van 10 woorden schrijven, maar ook van 2500. Wanneer je de kunst van korte verhalen onder de knie hebt, kun je aan je boek gaan schrijven.

Tip 3: Begin met lezen

Als je nooit leest, zul je waarschijnlijk ook nooit goed worden in schrijven. Ga dat boek schrijven, maar kijk eerst af bij de meesters. Door veel leeservaring op te doen en goede werken van anderen te analyseren, leer je ontzettend veel en kun je beginnersfouten voorkomen.

Tip 4: Maak een opzet voor je verhaal

Als je een lang verhaal schrijft, raak je snel overzicht kwijt. Begin dus met het maken van een opzet: deel je verhaal op in stukken en schrijf alvast een beknopte synopsis voor ieder onderdeel. Hetzelfde kun je doen voor de hoofdstukken die je van plan bent te schrijven. Zo heb je tijdens het boek schrijven goed overzicht van waar je bent in het verhaal en waar je naartoe werkt.

Tip 5: Pitch je verhaalidee bij vrienden en familie en vraag om eerlijke feedback

Begin niet direct met een boek schrijven zodra je een idee in je hoofd hebt. Pitch je idee eerst bij vrienden of familie. Het gebeurt vaak genoeg dat je tijdens het schrijven van een boek voorzichtig je verhaal uitlegt aan een vriend en dat hij dan zegt: ‘O, dat lijkt op De Da Vinci Code!of dat hij ongemakkelijk kijkt en doet alsof het een leuk idee is. Vraag in het eerste stadium van je boekidee om eerlijke feedback van je vrienden en familie. Je kan er maar beter vroeg achter komen of je idee slecht of onorigineel is, dan als je al honderden uren aan het schrijven bent geweest.

Tip 6: Verdiep je in de doelgroep

Deze tip klinkt logisch, maar je zal je verbazen hoeveel schrijvers hier nog de fout mee ingaan. Lukraak beginnen aan een kinderboek terwijl je nooit een kind spreekt, zal je niet helpen bij een goed boek schrijven. Zorg dat je vooraf goed je doelgroep voor ogen hebt en doe research, bijvoorbeeld door je doelgroep fysiek op te zoeken of andere boeken voor dezelfde lezers te onderzoeken.

Een boek schrijven doe je niet alleen

Tip 7: Word lid van een schrijfcommunity

Schrijven kan best een eenzame activiteit zijn. Je kunt eindeloos in je uppie worstelen met een plotwending of personage, maar je kan ook om raad vragen in de schrijfcommunity van Schrijven Online. Op het forum of via social media ontmoet je makkelijk andere schrijvers die net als jij de ambitie hebben om een boek te schrijven. Spreek elkaar moed in, help elkaar met lastige issues en geef elkaars werk feedback. Samen kom je verder!

Tip 8: Vraag feedback

Natuurlijk moet je jezelf even de tijd gunnen om op stoom te komen. Maar als je het gevoel hebt dat het wat wordt met je schrijfwerk, dan is het slim een paar meelezers te zoeken. Mensen die eerlijk zeggen wat ze ervan vinden, maar die ook snappen waar je mee bezig bent. Veel schrijvers laten hun partner meelezen en of een goede vriend(in), of iemand die veel afweet van het onderwerp waar ze over schrijven.

Tip 9: Leer omgaan met kritiek

Geef je je teksten prijs, dan zullen ze niet bij iedereen in de smaak vallen. Probeer uit de kritiek de belangrijkste leerpunten te halen. Geef je meelezers specifieke vragen mee, zo voorkom je dat je ontmoedigd wordt met kritiek die niet relevant is. Vraag bijvoorbeeld of een scene geloofwaardig is, of een personage geloofwaardig genoeg is, of de tekst makkelijk leest. Hoe specifieker de vraag, hoe beter jij uit de voeten kunt met het antwoord. Kritiek is niks persoonlijks, maar helpt je alleen maar om een betere schrijver te worden.

Tip 10: Ga netwerken

Voor de meeste schrijvers is netwerken nou niet bepaald hun favoriete activiteit, maar een boek uitgeven lukt je niet zomaar. Ga naar literaire events, boekpresentaties, schrijfdagen en andere bijeenkomsten waar je mensen uit het boekenvak kan tegenkomen. De meeste uitgevers geven aan dat ze eerder met een auteur in zee gaan wanneer deze hen aangeraden wordt door een kennis. Op sommige events, zoals de Schrijven Magazine Schrijfdag, kun je op speeddate met een uitgever. Daar kun je je verhaalidee bespreken en kennismaken met de mensen die bepalen wat er wel en niet in de boekhandels komt. Zorg dat je een goede indruk achterlaat en ze onthouden wie je bent.

Het schrijfproces

Tip 11: Durf fouten te maken

Geen enkele eerste versie is perfect. Wil je een boek schrijven, dan zul je fouten moeten durven maken. Een slechte plotontwikkeling, scheve zinnen of waardeloze dialoog: gewoon doorschrijven. Ga niet redigeren en schrijven tegelijkertijd, dat vertraagt je werkproces en zorgt ervoor dat je gaandeweg steeds onzekerder wordt over je schrijfvaardigheid. Blijf lekker in de schrijfmodus, ga een paar keer op je bek en begin na het afronden van je verhaal pas met verbeteringen aanbrengen.

Tip 12: Bewaak je schrijftijd

Een boek schrijven kost tijd. Een boek schrijven kost héél veel tijd. Helaas hebben maar enkelen de luxe om zich voltijd op het schrijven te kunnen richten. De rest van ons moet het doen met de snippers tijd tussen werk, huishouden en sociale verplichtingen. Bewaak die snippers dan ook met je leven. Draai je deur op slot, stuur je kinderen uit spelen en zet je telefoon uit. Schrijftijd moet je maken.

Tip 13: Durf kritisch naar je eigen verhaal te kijken

Onze eigen ideeën vinden we meestal erg goed, maar een kritische blik is van groot belang als je een boek gaat schrijven. Wees niet bang om je laatst geschreven vijf hoofdstukken helemaal te schrappen of de koers van je verhaal halverwege compleet om te gooien: van kritisch zijn wordt je verhaal beter. Niemand schrijft in één keer een perfect verhaal, jij ook niet. Let op: doe dit pas als je eerste versie af is, anders kom je tot niks.

Tip 14: Heb er lol in

Ergens veel tijd aan besteden lukt alleen als je het ook echt leuk vindt. Ga je alleen voor die piepkleine kans op roem, eer en een bestseller? Als het je om geld gaat, moet je niet aan een boek schrijven beginnen. Geniet je van het proces? Van het scheppen van een wereld in je fantasie, van het kneden van personages die onder je handen zo levensecht worden dat je van ze gaat houden? Dan is de kans een stuk groter dat je het volhoudt.

Tip 15: Houd vol!

Na misschien wel een vliegende start beland je op de helft van je verhaal en is het frisse enthousiasme ver te zoeken. Veel schrijvers haken op dit punt af met hun boek schrijven. Juist hier is het belangrijk om jezelf een schop onder de kont te geven en door te gaan! Lees niet terug maar schrijf verder zonder om te kijken. Wees wat strenger voor jezelf en bedenk eventueel wat extra inspirerende plotwendingen waardoor je het enthousiasme vol kan houden.

Tip 16: Doe research

Niet alleen bij non-fictie is research doen heel belangrijk, bij fictie ook. Schrijf je een detectiveverhaal of een thriller waarin de politie veel voorkomt? Zorg dat je weet hoe de politie te werk gaat en met welke protocollen zij te maken hebben. Speelt je verhaal zich (deels) af in een ziekenhuis? Zorg dat je weet waar je het over hebt! Als je een boek vol feitelijke fouten schrijft, kom je ongeloofwaardig over.

Tip 17: Verzin een goede titel

Een goede titel is het halve werk, zeggen ze weleens. Of dat waar is, is nog maar de vraag. Zeker als je je boek gaat uitgeven is de titel van groot belang. De ene schrijver begint met een briljante titel en verzint daarna het verhaal erbij, de andere gaat eerst het hele boek schrijven en broedt daarna nog weken op de allesomvattende titel. Welke strategie je ook kiest: zorg dat ‘ie sterk is!

Tip 18: Vind een uitgever die bij je past

Als je klaar bent met je boek schrijven, stuur je manuscript dan niet lukraak naar de eerste beste uitgeverij die je in Google tegenkomt. Doe onderzoek naar het fonds van de uitgever en kijk of deze misschien al vergelijkbare boeken uitgegeven heeft. Hoe beter de match tussen jou en de uitgever, hoe groter de kans dat je er tussenuit gepikt wordt.

Tip 19: Verwacht niet meteen succes

Vind je geen publiek voor je verhaal? Geen uitgever van je boek? Dat wil niet zeggen dat je geen schrijver bent. Er zijn legio verhalen van schrijvers die afwijsbrieven van uitgevers en agenten spaarden. Denk bijvoorbeeld aan J.K. Rowling, die keer op keer afgewezen werd maar uiteindelijk miljoenen boeken verkocht. Die jaren ploeterden voordat ze doorbraken. Hou je het ondanks tegenslag vol? Dan ben je een schrijver.

Tip 20: Overweeg een andere optie: zelf je boek uitgeven

Klaar met je boek schrijven, maar krijg je hem bij een reguliere uitgever niet gepubliceerd of wil je graag zelf bepalen wat er met je boek gebeurt? Overweeg dan of het zelf uitgeven van je boek een optie is voor jou. Als je je boek zelf op de markt brengt, maak jij alle beslissingen en gaan ook alle opbrengsten naar jou. Wel vergt dit een investering vooraf, dus zorg dat je écht overtuigd bent dat je boek levensvatbaar is op de markt. 

Na de val - Resi Lankester

Resi Lankester schreef een boek over de zelfmoord van haar vader

5 November 2019

Na de val - Resi Lankester Resi Lankester is halverwege de twintig wanneer haar vader zichzelf van het leven berooft. Tien jaar later wordt ze voor haar werk gevraagd een interviewreeks te maken over kinderen van zelfmoordouders. Deze nabestaanden vertellen openhartig over de heftige nasleep van de zelfgekozen dood van hun vader of moeder. Aangemoedigd door die openheid besluit ze haar eigen verhaal en dat van haar overleden vader te reconstrueren.

Schrijftips van Anne-Gine Goemans? Lees Schrijven Magazine

Schrijftips van Anne-Gine Goemans

3 November 2019

Schrijftips van Anne-Gine Goemans? Lees Schrijven MagazineAnne-Gine Goemans is schrijver en journalist. Ze debuteerde in 2007 met de roman Ziekzoekers, die werd bekroond met de prestigieuze Anton Wachterprijs voor het beste debuut. Met haar vorige roman Honolulu King (2015) brak ze door naar een groot publiek. Wat zijn haar beste schrijftips?

lifehacks schrijven

5 schrijfhacks om je te helpen tijdens het schrijven

Door Machteld Quaedackers
 op 24-10-2019
 - reacties: 1

lifehacks schrijvenHet uitdelen van lifehacks is een populaire bezigheid tegenwoordig. Deze lifehacks zijn bedoeld om je leven eenvoudiger en aangenamer te maken. Zou het niet handig zijn om als beginnende schrijver een paar schrijfhacks te ontvangen om zo het schrijven een stuk gemakkelijker te maken?

Verder lezen..

Lezer

Hoe schrijf je een anthologie?

22 Oktober 2019

Lezer

Een anthologie, ook wel een ‘bloemlezing’ genoemd, is een literaire verzameling van de beste of mooiste teksten uit proza en poëzie. Het bestaat veelal uit het werk van meerdere schrijvers maar het kan ook enkel het werk zijn van een schrijver beslaan. Heb je zelf nagedacht over het schrijven van een anthologie, maar weet je niet hoe je dit in zijn werk gaat zetten? Kelly Jensen, een ervaren redacteur van anthologieën, schreef in Writers Digest over het stappenplan van een anthologie schrijven. Schrijven Online geeft de stappen in beknopte stijl weer.  

 

elke dag schrijven

Zó schrijf je elke dag

Door Yvette Hazebroek
 op 17-10-2019
 - reacties: 0

elke dag schrijvenEigenlijk is er maar één manier om een boek te schrijven: dóén. Schrijven, schrijven, schrijven. Niemand anders zet namelijk de woorden voor jou op papier. Maar je hebt het druk en er is al zó veel dat je moet doen op een dag en dat om je aandacht vraagt. Hoe zorg je er nu voor dat je daadwerkelijk aan schrijven toekomt (lees: tijd vrij maakt om te schrijven)?

Verder lezen..

De Boekenkrant in gesprek met nieuw schrijftalent: ‘Ik heb het schrijven van dit boek ervaren als een reis’

16 Oktober 2019

Toen Frits Spits een aantal jaar geleden in zijn radioprogramma Taalstaat de rubriek ‘schrijf een roman in 140 woorden’ had, nodigde hij Rob van Dorssen uit zijn verhaal live voor te lezen. Spits toonde zich erg enthousiast en die aanmoediging leidde tot de literaire thriller Een huis vol vragen. De Boekenkrant vroeg Dorssen hoe het was om zijn eerste boek te schrijven.

zin afbreken streepje

Je zin afbreken: hoe gebruik je het afbreekstreepje goed?

14 Oktober 2019

zin afbreken streepjeDe vorige keer hebben we het gehad over het koppelteken en weglatingsstreepje. In zijn boek Nieuwe Leestekenwijzer, dat enkele maanden geleden is verschenen, noemt Peter van der Horst meer dan twintig toepassingen van (horizontale) streepjes. Nu is het afbreekstreepje aan de beurt.

Stilte

Schrijfwoordenboek: 'Show don't tell'

10 Oktober 2019

StilteAls je goed wilt leren schrijven, is het handig om schrijftermen te kennen. Zo kun je beter leren begrijpen hoe een verhaal is opgebouwd. Ook wanneer je in gesprek gaat met een uitgeverij is het belangrijk om te weten wat de verschillende schrijftermen betekenen. Hoor of lees je een schrijfterm waarvan je de betekenis niet (meer) weet? In het Schrijfwoordenboek van Schrijven Online verzamelen we alle schrijftermen én lichten we ze kort toe.

Noodles

Foie gras en hutspot: zo geef je voedsel een rol in je verhaal

8 Oktober 2019

NoodlesIn films wordt er weleens gebruik gemaakt van voedselbeelden. Een shot van de meest overheerlijke gerechten, of een acteur die een grote hamburger naar binnen werkt. Maar ook in boeken kun je gebruik maken van voedsel. Maar wat is het nut ervan? Hoe gebruik je voedsel als ‘middel’ in je verhaal?

schrijfcursus

Een schrijfcursus, werkt dat?

26 September 2019

schrijfcursusIk zie haar nog binnenkomen. Beetje zenuwachtig en aarzelend. “Ben ik hier bij de schrijfcursus?” Ze zou zich ontpoppen als een waar schrijfster.

hoe schrijf je een goede grap

Grappen in je boek: is humor universeel?

Door Hetty Kleinloog
 op 26-9-2019
 - reacties: 1

hoe schrijf je een goede grap‘Je boek is enorm geestig, behalve als een personage grappig probeert te zijn.’ De meelezer van de eerste versie van mijn nieuwe roman Volle Kracht zette me met deze opmerking aan het denken. Ik hoor vaker dat ik humoristisch schrijf, maar ik heb eigenlijk geen flauw idee hoe ik dat doe. En als ik er lang over nadenk wat humor is, word ik draaierig.
Hoe werkt dat bij mij? Wanneer werkt een grap? Wanneer werkt een grap bij míj? Heb ik Amsterdamse humor, Hollandse humor, of meer iets universeels, en zo ja: waarom dan?

Verder lezen..

Schrijven

Iedere week het beste van Schrijven Online in je inbox? Schrijf je in voor de gratis nieuwsbrief. Boordevol nieuws, tips, aanbiedingen en winacties!

Schrijf je in!
  • THEMA Kan schrijven je leven redden?
  • Hoe beschrijf je emoties?
  • Zo vind je een uitgever die bij je past
  • Zo belangrijk zijn de eerste 10 pagina's
  • Schrijftips van Anne-Gine Goemans
  • Schrijftechniek: vertellen en vertonen
  • Taaltips: taal en logica

Dit nummer verschijnt omstreeks 6 december oktober. Nog geen abonnee? Meld je aan vóór maandag 25 november 16:00 uur, dan krijg je dit nummer thuis!

Introductiekorting!