Wat je moet weten over internationaal publiceren

Wat voor boek je ook schrijft: je lezers zitten niet alleen in Nederland. Internationaal publiceren is allang niet meer alleen voor auteurs bij traditionele uitgevers. Het kost iedere zelfstandig uitgevende auteur tegenwoordig slechts een muisklik om ook in het buitenland je boek te verkopen. 

Een paar aanbieders in de markt hebben de internationale distributie van je boek toegankelijk gemaakt. Maar, wat komt er allemaal bij kijken? In dit artikel lees je alles over het internationaal publiceren van je boek. 

Vaste boekenprijzen

In Nederland, België en diverse Europese landen geldt een wet op de vaste boekenprijs, terwijl markten zoals het VK, de VS en Scandinavië deze niet kennen. Dit beïnvloedt je prijsstrategie en opbrengst.

Bij een vaste boekenprijs zit je voor een bepaalde tijd aan de prijs vast die je instelt. Kies deze strategisch door vergelijkbare boeken qua genre en uitvoering als referentie te gebruiken. 

Prijsstelling voor verschillende markten

Ook waar geen vaste boekenprijs geldt, eist internationale prijsstelling wat strategie. Een paperback van €14,99 kan in Nederland heel normaal aanvoelen, maar duur overkomen in Portugal. De koopkracht verschilt aanzienlijk per markt.

Als je boek fysiek wordt gedrukt in het land waar het verkocht wordt (daar komen we zo op terug), kunnen ook de productiekosten afwijken van wat je gewend bent. De royalty die je verdient, verschilt per markt, zelfs als de verkoopprijzen hetzelfde zijn.

Btw op boeken

Naast de vaste boekenprijs is er nog de belasting over de toegevoegde waarde, ofwel de alom bekende btw. Verschillende landen hanteren verschillende btw-tarieven op boeken en ebooks. Het VK rekent bijvoorbeeld geen btw op boeken, terwijl het tarief in Nederland 9% is en in Duitsland 4%.

In Europa is het verplicht om de btw te berekenen in het land waar de koper zich bevindt, en dit allemaal zelf bijhouden is eigenlijk niet te doen. De makkelijkste oplossing is werken via een self-publishingplatform of verkooptool die de btw-afdracht voor je regelt. Ook als je jouw boeken direct verkoopt, is het goed om te weten hoe de btw-afdracht geregeld is en dat er partijen zijn die dit vervelende werk uit handen nemen.

Valuta 

Een groot voordeel van de EU is de euro. Geen gedoe met omrekenen of nadelige koersen. Maar daarmee is niet alles gedekt: denk aan de dollar, pond of kroon. Hier wil je als auteur geen gedoe hebben met de koersen en dat hoeft ook niet. Self-publishing partijen die internationaal opereren, nemen deze zorg uit handen.  

Print versus e-books

Bij internationaal publiceren speelt het onderscheid tussen print en digitaal een grotere rol dan op je eigen markt.

Gedrukte boeken brengen logistiek met zich mee. Wanneer boeken in een ander land dan waar de lezer woont, worden gedrukt, heb je te maken met verzendkosten, levertijden en mogelijk de douane. Na de Brexit geldt dit in het bijzonder voor auteurs die verkopen aan weerszijden van de UK/EU-grens. 

De oplossing die de meeste auteurs en uitgevers inmiddels gebruiken, is lokale print-on-demand: boeken worden gedrukt en verzonden in het land van de koper. Dat elimineert problemen met de douane en houdt de levertijd concurrerend. Dit vereist wel dat het platform of de drukker die je gebruikt, faciliteiten heeft in de desbetreffende landen. Het is de moeite waard om dat te controleren voordat je een platform kiest.

Ebooks omzeilen de logistiek van het drukken volledig en bieden maximaal bereik, ook waar drukken niet haalbaar is. Ze zijn geen vervanging voor een fysiek boek, maar een aanvulling. 

Distributie

Niet elk distributiekanaal heeft hetzelfde bereik in elke markt. Amazon is de dominante online boekverkoper in het VK en is groot in Duitsland, maar veel minder aanwezig in Nederland, waar bol.com een veel groter marktaandeel heeft. 

Voor gedrukte boeken is distributie naar boekhandels een apart vraagstuk. Je boek bij een groothandel of distributeur krijgen die lokale boekhandels bevoorraadt, is een ander proces dan je boek op Amazon plaatsen, met andere vereisten per land. Sommige markten kennen dominante nationale groothandels, andere zijn gefragmenteerder.

Als zelfpublicerende auteur heb je in grote lijnen drie manieren om dit aan te pakken:

Zelf drukken en verzenden

Je laat een oplage drukken, houdt voorraad aan en verstuurt bestellingen zelf. Dit geeft je volledige controle over kwaliteit en verpakking, maar is arbeidsintensief en schaalt slecht. Zodra je meerdere landen wilt bedienen, wordt de logistiek snel onoverzichtelijk. En om maar te zwijgen over pakketjes die niet aankomen, verkeerd worden bezorgd, geretourneerd worden en/of beschadigd raken. Dit geeft je een extra kostenpost, kost je veel tijd en leidt tot ontevreden klanten. 

Print-on-demand via een retailplatform

Platformen zoals Amazon KDP drukken je boek op aanvraag en regelen de verzending naar de koper. Je hoeft niets op voorraad te houden, maar je kunt meestal alleen via het platform zelf verkopen en niet via andere verkoopkanalen.

Een self-publishingplatform dat distributie, drukwerk en betalingsverwerking combineert

Dit is voor de meeste auteurs die serieus internationaal willen publiceren de makkelijkste optie. Je uploadt je boek, kiest je verkoopkanalen en verkoopprijs en het platform regelt de rest. De boeken worden lokaal gedrukt, beschikbaar gemaakt bij boekhandels en je eigen webshop, eventuele klachten worden afgehandeld en je krijgt je royalties periodiek betaald. Het scheelt je veel tijd en administratie. Een combinatie van Amazon KDP en een self-publishing platform is ook te overwegen.

Taal

Voor Nederlandstalige auteurs die internationaal willen publiceren, zijn er in principe drie opties en die bepalen welke strategie het meest voor de hand ligt.

Je boek in je eigen taal verkopen

Dit is praktisch gezien de makkelijkste optie: je hebt je boek al gereed en je hoeft alleen nog maar de landen te selecteren waar je jouw boek wil verkopen. Verwacht geen grote verkoopaantallen met een Nederlandstalig boek, maar je kunt wel de Nederlandstalige mensen in die landen eenvoudig bereiken. 

Je boek vertalen

Vertalen opent markten die voor Nederlandstalige boeken anders gesloten blijven. Hoewel vertalen kostbaar is, zorgen de ontwikkelingen op het gebied van AI-vertalingen voor flinke prijsdalingen.

AI-tools zoals DeepL of ChatGPT versnellen het proces door in een ogenblik een eerste vertaling te bieden die een vertaler vervolgens kan polijsten. Dit vervangt de menselijke expertise echter niet: voor nuance, ritme en culturele context blijft een menselijke redacteur essentieel. Publiceer nooit een onbewerkte AI-vertaling.

In het Engels schrijven

Direct in het Engels schrijven geeft toegang tot een wereldwijd miljoenenpubliek. Het is de lingua franca van de boekenmarkt en de vraag naar Engelse boeken groeit flink binnen Europa. Voor non-fictie en zakelijke genres is Engels vaak de logische keuze. Schrijven in een tweede taal is echter uitdagender en  vereist professionele correctie.

Marketing

Je boek in het buitenland verkopen begint niet bij de verkoopkanalen, maar bij je marketingplan. Een internationaal publiek bereik je niet vanzelf. Je doelgroep actief opzoeken, sociale media slim inzetten en zorgen voor een eerste stroom recensies zijn stuk voor stuk onderdelen die aandacht verdienen. Wil je hier dieper op ingaan? In dit artikel over boekmarketing lees je stap voor stap hoe je dat aanpakt.

Waar begin je?

Als je eenmaal weet in welke landen en via welke kanalen je je boek beschikbaar wilt stellen, zijn er twee praktische vragen die je jezelf moet stellen. Vertaal je een Nederlandstalige tekst, of schrijf je direct in het Engels? En regel je drukwerk en distributie zelf, of besteed je dat uit aan een self-publishingplatform? Afhankelijk van je doelen kunnen er meer overwegingen meespelen, maar wie zichzelf deze twee vragen stelt, komt een heel eind in de richting van een boek dat ook in het buitenland verkrijgbaar is.

Over de auteur

Peter-Paul is mede-oprichter van Bookmundo, dat is ontstaan uit de overtuiging dat iedereen een verhaal te vertellen heeft dat ze ook met de wereld zouden moeten kunnen delen. Inmiddels actief in meer dan 10 landen, is Bookmundo uitgegroeid van Nederlands naar Europees platform.