Een andere kijk op… feedback

Sommige mensen huldigen de opvatting dat een schrijver zo veel mogelijk feedback op een verhaal moet verzamelen, van zo veel mogelijk verschillende mensen. Dit zal het verhaal beter maken, zo menen aanhangers van deze theorie. Persoonlijk ben ik een andere mening toegedaan.

In het echte leven is de dood De Grote Gelijkmaker. Niemand ontkomt immers aan de eindigheid van het bestaan. De arme luis niet, en de rijke stinkerd evenmin.

De Grote Gelijkmaker In Verhalenland is wat mij betreft Feedback. Dit bedoel ik niet positief. Er is een hele eenvoudige manier om ervoor te zorgen dat een verhaal van alle oorspronkelijkheid en eigenzinnigheid beroofd wordt: door aan zo veel mogelijk mensen om feedback te vragen.

Neem vervolgens al hun gedachten en suggesties mee wanneer je het verhaal herschrijft, et voilà: middelmatigheid gegarandeerd. Hoe meer mensen feedback geven, hoe meer de scherpe kantjes van jouw verhaal eraf worden gehaald. Leuk als je een houtbewerker bent, dan wil je een plank die goed gladgeschuurd is. Maar zit jij als schrijver nu werkelijk te wachten op een glad verhaal?  

Een schrijver die een gelikte tv-serie schrijft, kan een gebrek aan eigenheid van het verhaal vaak prima verdragen, bijvoorbeeld door het schaamgeld dat op diens bankrekening wordt gestort.

Maar laat ditzelfde procedé a.u.b. niet los op passieprojecten. Feedbackgevers nemen immers altijd hun eigen smaak mee, en hun eigen verhaalvoorkeuren, en voor je het weet incorporeer je hun goedbedoelde suggesties in een verhaal dat jouw eigen stem, jouw eigen visie en jouw eigen verhaalsmaak had kunnen uitdragen.

Laat (overmatig veel) feedback de eigenheid van uw verhaal niet smoren, zo bid ik u daarom!

Samenvattend. In het echte leven doen we er goed aan De Grote Gelijkmaker te omarmen. Doodgaan we immers allemaal. In Verhalenland lijkt het mij beter dat schrijvers juist De Grote Ongelijkheid opzoeken, door verhalen te maken die vooral henzélf bekoren, ook wanneer men hierdoor het gevaar loopt dat een deel van het lezerspubliek afhaakt.

Vermijd feedback niet, zou ik zeggen, maar vraag nooit meer dan één of twee mensen (wier mening jij respecteert) wat zij van jouw verhaal vinden. Dat is meer dan genoeg.  

Over de auteur

Michiel Richards studeerde scenario aan de Filmacademie, werkte jarenlang als freelance scenarioschrijver en legt zich tegenwoordig toe op het schrijven van romans. ‘Een muur van croutons’ is zijn recentste boek.