Start » Forum » Volgens Paul Sebes moet je schaamteloos schrijven

Volgens Paul Sebes moet je schaamteloos schrijven

65 reacties [Laatste bericht]
Pluisebol
Laatst aanwezig: 14 weken 5 dagen geleden
Sinds: 10 Mrt 2007
Berichten: 4227

Volgens Paul Sebes moet je schaamteloos schrijven

Vandaag is Paul Sebes voorpaginanieuws in de Volkskrant.
Ik citeer: er wordt heel wat afgekotst, gescholden, gevochten, gestorven, geboren, getrokken, gevingerd, geneukt, geboerd, gebraakt, gepist, gepoept en geleden in de literatuur. Daarnaast wordt er heel wat discriminerende, racistische en pornografische taal uitgeslagen, vreemdgegaan, gemoord, mishandeld, beledigd en bedrogen. En het mooie van de literatuur is dat het allemaal schaamteloos kan.
Volgens Paul moeten we alles opschrijven, want schrappen kan altijd nog. Laat alle schaamte varen. Doe niet aan zelfcensuur. En alweer volgens Paul verzuchten schrijvers vaak: ik kon dit boek pas schrijven toen mijn ouders overleden waren.

Ik heb ooit een topic geopend in de trant van: Hoeveel geef je van jezelf bloot?
Dit is dus het antwoord van de vakman.

Oef!

Dit advies wilde ik jullie niet onthouden.

Bij dag en nacht, bij zon en regen
kom je leuke dingen tegen.
(Dr Seuss)

Reacties

rudolf
Laatst aanwezig: 5 jaren 42 weken geleden
Sinds: 13 Mrt 2007
Berichten: 1205

Ben je het zelf eens met dit advies, Pluisebol?

Secret Garden
Laatst aanwezig: 3 jaren 10 weken geleden
Sinds: 6 Jul 2007
Berichten: 279

(Mag ik even advocaat van de duivel spelen: Paul Sebes lijkt zelf vooral nogal schaamteloos in het pluggen van zijn eigen toko - iets waar ik ook wel weer bewondering voor kan hebben.)

En weer on-topic: zou hij niet vooral bedoelen dat je het niet bewust netjes houdt, maar het verhaal schrijft zoals het zich aandient? Dus dat je je niet inhoudt met het idee: wat als mijn moeder/de buurvrouw/de ouders op de school van mijn kinderen dit straks lezen?

marriejeanne
Laatst aanwezig: 10 jaren 7 weken geleden
Sinds: 6 Mrt 2005
Berichten: 7248

Schrijven over in- en excretiën heeft enkel zin als dat in een verhaal een rol heeft, of vernieuwend is in een bepaalde periode. Jan Wolkers en Jan Cremer waren daar in hun tijd creatief en authentiek in, en schreven daarnaast ook nog volgens de regelen der kunst, met een goede zins- en verhaalopbouw en -structuur.

Wat betreft het pas kunnen schrijven als je ouders er niet meer zijn, heeft m.i. minder met schaamte te maken, maar meer met het eigen innerlijke oog dat pas echt open kan gaan wanneer het ouder(lijk)e oog gesloten is. Maar dan moet je het ook nog toestaan, en daar is in bepaalde gevallen best veel lef voor nodig.

A dedication to Michael Jackson, the King of Pop:
http://marriejeanne.hyves.nl/blog/24735374/A_dedic...

Luc
Laatst aanwezig: 1 jaar 24 weken geleden
Sinds: 21 Nov 2008
Berichten: 172

In- en excretiën, differentiëren.
Nu snap ik er niets meer van.

timwaagh
Laatst aanwezig: 9 jaren 15 weken geleden
Sinds: 27 Jan 2009
Berichten: 130

Ik ben het ermee eens: ik schaam me al teveel in het echte leven. Om dat vanuit de bureaustoel nog eens over te doen, is een beetje dubbel.
Het is dan ook zeker jammer dat sommigen zich dan ook nog te diep schamen voor hun ouders om bepaalde dingen op te schrijven. Eigenlijk is het nog erger om dat na hun dood wel te doen: dan kunnen ze je er ook niet meer op aanspreken: laf gedrag. Het is toch wel het ergste om het gewoon voor je te houden: dat is oncoöperatief taalgebruik en dus oneerlijk.
Daarbij wil ik wel kwijt dat je aan dit advies houden lastig kan zijn. Voor mij ook en het lukt dan ook vaak niet.

If that was all there was to it, then of course we'd all quit this game and go into something more fun and less risky, such as lion dentistry. - Randy Ingermanson

Pluisebol
Laatst aanwezig: 14 weken 5 dagen geleden
Sinds: 10 Mrt 2007
Berichten: 4227
rudolf schreef:

Ben je het zelf eens met dit advies, Pluisebol?

Ik schrijf over de indringer in mijn huwelijk; over Mr Alzheimer.
Ondanks dat het slechts een 'van-me-afschrijven' is, zijn er grenzen die ik niet ga overschrijden.

Bij dag en nacht, bij zon en regen
kom je leuke dingen tegen.
(Dr Seuss)

debora.
Laatst aanwezig: 10 jaren 28 weken geleden
Sinds: 3 Nov 2008
Berichten: 146

Zou het ook niet zo kunnen zijn dat je rekening houdt met bepaalde gevoelens?
Zelf zit ik toch wel vast in een soort van loyaliteit. Wat is gepast en wat niet... Ik vraag mij op dit moment af of ik het doe (of juist niet doe) om de anderen (bijv. familie) te beschermen of omdat ik nooit geleerd heb mijn ware gevoelens naar buiten te laten komen. Omdat ik dan iets zou opeisen voor mezelf.
Loyaliteit/laf...

Niet denken, maar doen...

Scorpio
Laatst aanwezig: 1 week 6 dagen geleden
Sinds: 27 Jul 2006
Berichten: 1154
Pluisebol schreef:

[Ik schrijf over de indringer in mijn huwelijk; over Mr Alzheimer.
Ondanks dat het slechts een 'van-me-afschrijven' is, zijn er grenzen die ik niet ga overschrijden.

Dat kan ik mij héél goed voorstellen, Pluis!

Rapid
Laatst aanwezig: 5 jaren 35 weken geleden
Sinds: 11 Jul 2006
Berichten: 734

Ik kan me hier wel in vinden. Je verzint iets en probeert het te beschrijven, maar voor je gevoel zit het op het randje. Dat kan van alles zijn, schelden, geweld, sex etc etc. Maar voor de willekeurige lezer zit het misschien niet op het randje en vindt diegene het heel normaal of misschien wel helemaal geweldig.
De tip is: Op het moment dat je het verzint, moet je het ook op durven schrijven.

Maar ja, ik schrijf kinderboeken en daar ligt het toch weer anders. Ik vind dat ik een ethische en misschien wel opvoedkundige verantwoordelijkheid naar mijn lezers heb. Dat probeer ik dus ook altijd vast te houden. De lezers normen en waarden mee te geven op een speelse manier. Of het lukt, daar doe ik geen uitspraak over.

marriejeanne
Laatst aanwezig: 10 jaren 7 weken geleden
Sinds: 6 Mrt 2005
Berichten: 7248
Pluisebol schreef:
rudolf schreef:

Ben je het zelf eens met dit advies, Pluisebol?

Ik schrijf over de indringer in mijn huwelijk; over Mr Alzheimer.
Ondanks dat het slechts een 'van-me-afschrijven' is, zijn er grenzen die ik niet ga overschrijden.

Natuurlijk. Dat bepaal je zelf. Maar tegelijkertijd zijn het misschien de grenzen waar een lezer wel graag een blikje overheen had geworpen. Van een ander iets te lezen kan prettiger zijn dan over jezelf iets te schrijven.

Zolang het enkel een van-je-afschrijven is, maakt het niet uit: binnen de grenzen blijven of eroverheen gaan. Hoewel het natuurlijk altijd mogelijk blijft dat mensen het tóch lezen. Je weet soms niet hoe een blaadje papier of een Wordbestand door de wereld komt te dwarrelen.

A dedication to Michael Jackson, the King of Pop:
http://marriejeanne.hyves.nl/blog/24735374/A_dedic...

Ajstinad
Laatst aanwezig: 4 jaren 23 weken geleden
Sinds: 7 Jun 2007
Berichten: 1144
Pluisebol schreef:

Vandaag is Paul Sebes voorpaginanieuws in de Volkskrant.
Ik citeer: er wordt heel wat afgekotst, gescholden, gevochten, gestorven, geboren, getrokken, gevingerd, geneukt, geboerd, gebraakt, gepist, gepoept en geleden in de literatuur. Daarnaast wordt er heel wat discriminerende, racistische en pornografische taal uitgeslagen, vreemdgegaan, gemoord, mishandeld, beledigd en bedrogen. En het mooie van de literatuur is dat het allemaal schaamteloos kan.

Ehm... ik hield al niet zo van literatuur, maar nu ik dit lijstje lees, snap ik misschien ook waarom wink. Ik houd meer van boeken zonder veel nadruk op allerlei lichaamsuitscheidingen (behalve bloed wink ). Op racistische of pornografische taal zul je mijn hoofdpersonen echt niet kunnen betrappen; dan zou ik een hekel aan ze krijgen...

Groetjes van Ajstinad

Maria-Dolores S...
Laatst aanwezig: 9 jaren 36 weken geleden
Sinds: 4 Feb 2009
Berichten: 17

Hm... dat 'de lezer' graag voyeur speelt, dat weten we. Kijk maar naar de oplage van Privé, Story en hoe al die roddelblaadjes heten. Of de bouquetreeks, die verkoopt ook véél beter dan serieuze literatuur. Gelukkig kun je als schrijver wél zelf kiezen hoe je schrijft over alles waar je je ook voor zou kunnen schamen. En wat je weglaat of alleen maar vaag aanduidt...

kriskras
Laatst aanwezig: 40 weken 6 uren geleden
Sinds: 17 Feb 2009
Berichten: 145

Schaamteloosschrijven wordt niet van iedereen gepikt, laat staan gewaardeerd. Maar daar zijn toch pseudoniemen voor uitgevonden?

www.bigbangexpress.com
...woord en beeld

Pluisebol
Laatst aanwezig: 14 weken 5 dagen geleden
Sinds: 10 Mrt 2007
Berichten: 4227
kriskras schreef:

Schaamteloosschrijven wordt niet van iedereen gepikt, laat staan gewaardeerd. Maar daar zijn toch pseudoniemen voor uitgevonden?

De ware identiteit wordt al gauw bekend.

Bij dag en nacht, bij zon en regen
kom je leuke dingen tegen.
(Dr Seuss)

marriejeanne
Laatst aanwezig: 10 jaren 7 weken geleden
Sinds: 6 Mrt 2005
Berichten: 7248

Zo lang je je nog ergens voor of over schaamt, kun je dat beter niet in de publiciteit brengen.

Eenmaal de schaamte voorbij kan het beschrijven van een belevenis of gebeurtenis bijzondere literatuur opleveren, wat iets anders is dan een verslag van iemand die de anale of genitale periode nog niet te boven is.

A dedication to Michael Jackson, the King of Pop:
http://marriejeanne.hyves.nl/blog/24735374/A_dedic...

Payung
Laatst aanwezig: 10 jaren 29 weken geleden
Sinds: 16 Feb 2009
Berichten: 12

Ik ben het wel met Sebes' advies eens. In het dagelijks leven moet je al genoeg verbergen en in een boek is het vaak wel functioneel om dingen uitgebreid te omschrijven. Aan de andere kant vind ik wel dat er ook schrijvers zijn die seks, poepen, kotsen, enz. vooral omschrijven om een bepaalde uitstraling aan het boek te geven. In Nederlandstalige films hebben ze daar ook vaak een handje van..

Pluisebol
Laatst aanwezig: 14 weken 5 dagen geleden
Sinds: 10 Mrt 2007
Berichten: 4227

MJ, het is niet altijd 'schamen'.
Ik voel het meer als 'beschermen'.

Bij dag en nacht, bij zon en regen
kom je leuke dingen tegen.
(Dr Seuss)

Pluisebol
Laatst aanwezig: 14 weken 5 dagen geleden
Sinds: 10 Mrt 2007
Berichten: 4227

In mijn geval zou ik de lezer als een ramptoerist ervaren.

Bij dag en nacht, bij zon en regen
kom je leuke dingen tegen.
(Dr Seuss)

MichaM
Laatst aanwezig: 4 jaren 1 week geleden
Sinds: 13 Feb 2007
Berichten: 7734

Zoals ik in het andere topic al zei, ik vind dat in de "literatuur" een onevenredige hoeveelheid aandacht aan bovennoemde zaken wordt besteed. Te veel "kijk mij eens lekker taboedoorbrekend bezig zijn". Of "ik durf te choqueren". Bah. Ga dan porno schrijven of zo.

Micha Meinderts - Sociaal dyslect heeft een nieuwe website!
"De nacht was gevallen en Arthur veegde de scherven bij elkaar." | "Ik ben niet lui, ik bespaar energie." | "Nederlands is makkelijker als je denkt."

Four Seasons
Laatst aanwezig: 1 jaar 34 weken geleden
Sinds: 29 Apr 2008
Berichten: 6332

Paul Sebes is dan ook geen psycholoog, dat is weer een ander vak.

Eigen wijsheid is ook wijsheid.

marriejeanne
Laatst aanwezig: 10 jaren 7 weken geleden
Sinds: 6 Mrt 2005
Berichten: 7248

@ Pluisebol: Ja, beschermen is van een heel andere orde dan je schamen.

@ MichaM: Ja, we zijn aan nieuwe taboes toe, als volwassenen niet verder komen dan hun ehm ... om het woord nog maar een keer te gebruiken ... excretiën te verbaliseren. Er zijn er genoeg, hoor. Ik denk dat ze in de komende generatie aan bod komen. Die moet dan weer verwerken wat 'wij' ze hebben 'aangedaan'. De vorige generatie heeft ons niet veel meer weten aan te doen dan een Pamper, blijkbaar, gezien de onderwerpen waarover we van Sebes schaamteloos mogen /moeten schrijven.

A dedication to Michael Jackson, the King of Pop:
http://marriejeanne.hyves.nl/blog/24735374/A_dedic...

rudolf
Laatst aanwezig: 5 jaren 42 weken geleden
Sinds: 13 Mrt 2007
Berichten: 1205
marriejeanne schreef:

Eenmaal de schaamte voorbij kan het beschrijven van een belevenis of gebeurtenis bijzondere literatuur opleveren, wat iets anders is dan een verslag van iemand die de anale of genitale periode nog niet te boven is.

Dat heb je erg mooi verwoord. Probleem is vaak dat de banaliteit die uit de quote spreekt een doel op zich lijkt te zijn, maar als het goed wordt toegepast, dan kan het erg goed uitpakken.

Pluisebol
Laatst aanwezig: 14 weken 5 dagen geleden
Sinds: 10 Mrt 2007
Berichten: 4227

Door dit topic moet ik denken aan die Engelse vrouw die in Big Brother house heeft gezeten.
Er is onlangs een dodelijke baarmoederhalskanker bij haar ontdekt.

Voor haar geen gène. Alles mag op de buis.
Ook haar sterven.

Bij dag en nacht, bij zon en regen
kom je leuke dingen tegen.
(Dr Seuss)

debora.
Laatst aanwezig: 10 jaren 28 weken geleden
Sinds: 3 Nov 2008
Berichten: 146

Ook al worden dingen graag gelezen zou voor mij niet betekenen dat ik er dan maar over zal schrijven. Ik schrijf wat ik wil schrijven, daar bedoel ik mee, ik heb bepaalde normen en waarden en die ga ik niet verlagen voor evt. lezers omdat dat beter zal verkopen bij het grote publiek. Dat klinkt arrogant, eigenlijk... Hmm, wie denkt daar nog meer zo over?

Niet denken, maar doen...

marriejeanne
Laatst aanwezig: 10 jaren 7 weken geleden
Sinds: 6 Mrt 2005
Berichten: 7248
debora. schreef:

ik heb bepaalde normen en waarden en die ga ik niet verlagen voor evt. lezers omdat dat beter zal verkopen bij het grote publiek. Dat klinkt arrogant, eigenlijk... Hmm, wie denkt daar nog meer zo over?

Hoe hoog zijn je normen, debora.?

A dedication to Michael Jackson, the King of Pop:
http://marriejeanne.hyves.nl/blog/24735374/A_dedic...

MichaM
Laatst aanwezig: 4 jaren 1 week geleden
Sinds: 13 Feb 2007
Berichten: 7734

Andersom werkt het ook rottig, trouwens. Ik heb in mijn boek een aantal noodzakelijke en goed uitgedachte en nuttige seksscenes zitten en er zijn dan weer mensen die denken "seks is om te verkopen" en die vinden het dan weer onnodig en platvloers. Terwijl er juist heel veel diepgang en karakterisering inzit :|

Micha Meinderts - Sociaal dyslect heeft een nieuwe website!
"De nacht was gevallen en Arthur veegde de scherven bij elkaar." | "Ik ben niet lui, ik bespaar energie." | "Nederlands is makkelijker als je denkt."

debora.
Laatst aanwezig: 10 jaren 28 weken geleden
Sinds: 3 Nov 2008
Berichten: 146
MichaM schreef:

Andersom werkt het ook rottig, trouwens. Ik heb in mijn boek een aantal noodzakelijke en goed uitgedachte en nuttige seksscenes zitten en er zijn dan weer mensen die denken "seks is om te verkopen" en die vinden het dan weer onnodig en platvloers. Terwijl er juist heel veel diepgang en karakterisering inzit :|

Maar dat is heus wel op te maken uit de rest van een boek, vind ik. Als het een boek met diepgang is en het voegt iets toe is heel anders. Seks is een onderdeel van ons leven, heb er alleen moeite mee als het schijnbaar alleen maar daarover gaat. In bijv. "Ik hou van jou" van Giphart is het duidelijk dat Reza het gebruikt. Athans zo kwam het op mij over. Het is een onderdeel van haar karakter. Zonder dat gegeven uit te diepen was dat nooit goed overgekomen.

Niet denken, maar doen...

debora.
Laatst aanwezig: 10 jaren 28 weken geleden
Sinds: 3 Nov 2008
Berichten: 146
marriejeanne schreef:
debora. schreef:

ik heb bepaalde normen en waarden en die ga ik niet verlagen voor evt. lezers omdat dat beter zal verkopen bij het grote publiek. Dat klinkt arrogant, eigenlijk... Hmm, wie denkt daar nog meer zo over?

Hoe hoog zijn je normen, debora.?

Hoger dan de meeste mensen krijg ik wel eens het idee, maar waarom wil je dat weten??

Niet denken, maar doen...

Ing
Laatst aanwezig: 8 weken 5 dagen geleden
Sinds: 3 Feb 2007
Berichten: 3155

Zou schaamteloos schrijven, het uitschakelen van de zelfcensuur, niet als doel hebben om de flow op gang te brengen? Ik kan me er namelijk iets bij voorstellen dat als je direct met schrappen of niet opschrijven begint, het schrijven gaat haperen en je zaken direct al verzacht waardoor je de kern, de essentie niet op papier krijgt.

Four Seasons
Laatst aanwezig: 1 jaar 34 weken geleden
Sinds: 29 Apr 2008
Berichten: 6332

Dat denk ik ook, Ing.

Eigen wijsheid is ook wijsheid.

Lees Schrijven Magazine
  • Schrijflessen van thrillerkoning Stephen King
  • Wanneer ben je klaar voor een uitgeverij?
  • Schrijftips van Sander Kollaard (Stadium IV)
  • Wat verdien je aan een boek?
  • Crashcourse publiciteit & promotie
  • Wat kun je doen tegen een schrijfdip?
  • Hoe voorkom je langdradige dialogen?

Dit nummer niet missen, maar nog geen abonnee? Neem vóór 23 september 16:00 u. een abonnement!

Introductiekorting!
Lees Schrijven Magazine

Lees het komende nummer van Schrijven Magazine. Meld je aan vóór 23 september!

Speciale aanbieding!