Start » Boekpresentatie » Elsbeth de Jager, Jakob Rosenbaum - Mag ik deze dans / Darf ich um diesen Tanz bitten

Elsbeth de Jager, Jakob Rosenbaum - Mag ik deze dans / Darf ich um diesen Tanz bitten

Door: Eliesje
Op: 14 december 2013

Details
Uitgever: 
Uitgeverij EigenZinnig
ISBN: 
9789491777134
Bladzijden: 
85

Jakob Rosenbaum had al zeven dichtbundels op zijn naam staan toen hij mij vorig jaar vroeg of ik eens een gedicht van hem in het Duits wilde vertalen.
Mijn eerste reactie was: 'Dat kan ik niet.' Een gedicht vertalen is namelijk nog moeilijker dan literatuur vertalen en literatuur vertalen is weer moeilijker dan bv een zakelijke tekst vertalen.
Toch ben ik het gaan proberen en ik bleek het ontzettend leuk te vinden! Ik had al mijn taalvaardigheid en al mijn creativiteit nodig. En een flinke portie lef. Zo bleef ik aanvankelijk redelijk dicht bij de brontekst, maar dan 'klopte' soms het Duitse gedicht niet. Er verdween luchtigheid, of een woordgrapje kwam niet duidelijk genoeg over.
Ik moest puzzelen om de inhoud in het Duits weer te geven, maar ik moest me ook houden aan de vorm die Jakob had gekozen (bv een haiku).
Tevens vonden we het belangrijk dat het Duits ook eindrijm had als dat in het Nederlands het geval was. Daardoor moet dan af en toe noodgedwongen de inhoud in het Duits iets afwijken, terwijl de strekking wel gelijk is gebleven.
Kortom, we hebben eindeloos heen en weer gemaild en overlegd voordat we 27 gedichten hadden waarbij we allebei over de Nederlandse en de Duitse versie tevreden waren.

Het vertalen begon als grappige uitdaging. Nadat we een aantal gedichten met vertaling door meerdere mensen hadden laten lezen (Nederlandse, Duitse en mensen die native/near-native beide talen spreken), ontstond het idee om een tweetalige bundel uit te geven.
In deze bundel zijn 17 gedichten van Jakob opgenomen, 5 gedichten van ons samen, waarbij we elkaar om en om een strofe stuurden en 5 gedichten van mij bij schilderingen van Jakob.

Omschrijving van de inhoud of de flaptekst: 

Elsbeth de Jager (1966) fing 2008 an, Kurzgeschichten und Gedichte zu schreiben. 2011 erschien ihr erstes Buch. Von ihr wurden bis jetzt Kurzgeschichten, Kolumnen und Gedichte veröffentlicht, sowie mehrere Bilderbücher und Kinderbücher auf Niederländisch und auf Deutsch. Ihr erster Roman ist fast fertig.
De Jager ist vereidigte Übersetzerin und auch Deutschlehrerin.

De Jager lebt nach einem Motto von Mark Twain: “Trenne dich nie von deinen Träumen.
Wenn sie verschwunden sind, wirst du weiter existieren,
aber aufgehört haben zu leben.” Nach diesem Motto wagt sie sich im Moment daran, ein Jugendbuch zu schreiben.

Jakob Rosenbaum (1963) schrijft al bijna 30 jaar poëzie, maar trad er pas in 2004 mee naar buiten.
Hij heeft inmiddels 7 bundels op zijn naam staan en nog dit jaar verschijnt bundel nummer 8 met de titel 'Poëzie Apart'. Zijn dichtwerk kenmerkt zich door taalspel. Daarnaast speelt humor vaak een rol in zijn werk.
Rosenbaum werkt als freelance redacteur, (mede) organiseert poëziepodia, treedt regelmatig op, geeft cursussen en workshops poëzie en schildert.

Rosenbaum over poëzie:
een regel of wat
& een handvol woorden heb ik
nodig om duidelijk te maken
wat ik niet zal opschrijven

Fragment: 

(In de eerste twee regels heeft Jakob 'vrijen' verbonden met de Nederlandse uitdrukking 'het heeft geen kleding om het lijf'. Om zo'n woordgrapje in het Duits te vertalen, is het puzzelen geblazen.)

na het vrijen steek ik een gedicht op
het heeft geen kleding om het lijf
mijn rug gebold nog als een lepel
pas ik precies in jou en misschien
is dit dan het leven: naast je liggen

maar ik hoor niet thuis in deze wereld
hoe ben ik hier terecht gekomen
het weten meldt me sterrenstof
waaruit alles dus ook ik opborrelt
en vervaagt in tijdloze dromen

die vraag naar mijn schamel bestaan
weet als een lastig storende egotrip
bij nacht en ontij bij me op te komen

Nach dem Beischlaf zünde ich ein Gedicht an
die nackte Wahrheit
mein Rücken noch gewölbt wie ein Löffel
passe ich genau in dich und vielleicht
ist das dann das Leben: neben dir liegen

Aber ich gehöre nicht in diese Welt
wie bin ich hierher gekommen
Das Wissen meldet Sternstaub
aus dem alles, auch ich, hervorsprudelt
und verschwindet in zeitlosen Träumen

Diese Frage nach meinem armseligen Dasein
weiß wie ein kompliziert störender Egotrip
bei Nacht und Nebel in mir aufzukommen

(Onderstaand duodicht is het eerste gedicht dat Jakob en ik samen schreven.)

Bestemming onbekend

En zo lagen wij samen lamzakkig
in het park. Geen enkele puf om nog
de schijn op te houden of mogelijk
ragfijne draden op te sporen,
te verweven tot

stevig koord dat de boel bijeen gaat houden.
Nee, laat maar verwaaien in eender welke richting.
De hitte verlengt mijn dagen, maakt onrustig,
bloed dunner. Vloeibaar weg van jou.

Bestemming onbekend
terwijl ik zwetend naast je lig.

Reiseziel unbekannt

Und da lagen wir zusammen schlappschwänzig
im Park. Überhaupt keine Puste mehr um noch
den Schein zu wahren oder mögliche
hauchdünne Fäden aufzustöbern
die zu einem festen Band gewoben

alles zusammenhalten würden.
Nein, lass gehen, egal in welche Richtung.
Die Hitze verlängert meine Tage, macht unruhig,
Blut wird dünner, fließt weg von dir

Reiseziel unbekannt
während ich schwitzend neben dir liege.

Reacties

sabarinde
Laatst aanwezig: 4 uren 28 min geleden
Sinds: 3 Aug 2007
Berichten: 2109

Super. Lijkt me niet makkelijk om te doen. Knap stukje werk en gefeliciteerd.

parrot
Laatst aanwezig: 23 weken 6 dagen geleden
Sinds: 1 Sep 2009
Berichten: 644

Gefeliciteerd met jullie bundel, Elsbeth en Jakob. Wat een uitdaging en puzzeltocht. Zijn er momenten geweest waarop jullie overwogen om de Nederlandse tekst aan te passen om de Duitse te laten kloppen?

Https:/www.inekefritz.com

Anaïd Haen
Laatst aanwezig: 2 jaren 47 weken geleden
Sinds: 1 Apr 2008
Berichten: 713

Van harte gefeliciteerd met jullie bundel, wat een ontzettend leuk idee!

Organisator Fantastels schrijfwedstrijd
Winnares UA 2010
http://anaidhaen.littera.nl/

Hay
Laatst aanwezig: 1 week 3 dagen geleden
Sinds: 1 Dec 2004
Berichten: 2932

Dat moet inderdaad een uitdaging en een enorm karwei geweest zijn.

Hier in Limburg, vlak bij de Duitse grens, verstaat vooral de oudere, dialectsprekende generatie het Duits vaak beter dan het Nederlands. Waarom? Vroeger keek hier idereen massaal naar de Duitse televisie, die dankzij hoge zendmasten tot ver in Nederland prima te ontvangen was en qua kwaliteit en variatie veel meer te bieden had dan de 'Hollandse' zenders. Bovendien voelt de oudere generatie zich hier (ondanks de oorlog) cultureel meer verwant met Duitsers dan met 'het volk van boven de rivieren'. Dat verschijnsel sterft in rap tempo uit. De jeugd in Limburg is nu net zo Engels georiënteerd als in de Randstad, zo zeer dat ze in grenssteden als Venlo nu moeite hebben om nog Duitssprekend personeel te vinden.
Maar dat zegt weinig over de gemiddelde leesvaardigheid in het Duits. Die is over het algemeen volkomen afwezig. Ik dwing mijzelf dat bij te houden door af en toe een Duitse roman te lezen. Dat is echter niet genoeg om de vertaling van deze gedichten op de juiste waarde te kunnen schatten.

Ik volg jullie uitgave met extra belangstelling omdat ik bij Eigenzinnig voor 2014 ook iets 'in de pijplijn heb'.
Succes! thumbsup

Galadriel
Laatst aanwezig: 4 jaren 47 weken geleden
Sinds: 1 Mrt 2013
Berichten: 125

Gefeliciteerd!

Spring...
en laat op weg naar beneden je vleugels groeien.
- Ray Bradbury

Eliesje
Laatst aanwezig: 4 jaren 14 weken geleden
Sinds: 13 Jul 2008
Berichten: 1202

Dank jullie wel smile

@ parrot: Nee, het Nederlandse gedicht is altijd het uitgangspunt gebleven. En ook bij het schrijven van de duodichten en mijn eigen gedichten heb ik niet gedacht: 'Dit moet ik straks vertalen, dus ik schrijf in het Nederlands nu wat anders, anders lukt de vertaling me straks niet ...'

Trenne dich nie von deinen Träumen.
Wenn sie verschwunden sind, wirst du weiter existieren,
aber aufgehört haben zu leben.

Eliesje
Laatst aanwezig: 4 jaren 14 weken geleden
Sinds: 13 Jul 2008
Berichten: 1202

@ Anaïd Haen: En van het een komt het ander he ... daar weet jij alles van smile

Trenne dich nie von deinen Träumen.
Wenn sie verschwunden sind, wirst du weiter existieren,
aber aufgehört haben zu leben.

Ajstinad
Laatst aanwezig: 4 jaren 19 weken geleden
Sinds: 7 Jun 2007
Berichten: 1144

Poeh, dat moet een gepuzzel zijn geweest! Gefeliciteerd!

Groetjes van Ajstinad

Sjee
Laatst aanwezig: 1 jaar 31 weken geleden
Sinds: 12 Dec 2007
Berichten: 2487

Wat een leuk project, Eliesje. Willen jullie de bundel ook in Duitsland uitgeven?

Stormvaart (2011), Verschoppelingen (2012), Zwart water (2013), De wereld is wit (2015), Roeien nd Volewijck (2016), Duizend keer mij (...) www.suzannewouda.nl

Victoria Jong
Laatst aanwezig: 2 jaren 40 weken geleden
Sinds: 24 Jul 2012
Berichten: 405

Gefeliciteerd Eliesje!!!

Anaïd Haen
Laatst aanwezig: 2 jaren 47 weken geleden
Sinds: 1 Apr 2008
Berichten: 713

smile

Organisator Fantastels schrijfwedstrijd
Winnares UA 2010
http://anaidhaen.littera.nl/

Eliesje
Laatst aanwezig: 4 jaren 14 weken geleden
Sinds: 13 Jul 2008
Berichten: 1202

@Sjee: http://www.amazon.de/deze-dans-Darf-diesen-bitten/...

We willen inderdaad wel een Duits persbericht en hopelijk ook een presentatie daar.

Trenne dich nie von deinen Träumen.
Wenn sie verschwunden sind, wirst du weiter existieren,
aber aufgehört haben zu leben.

Marjet
Laatst aanwezig: 1 jaar 6 weken geleden
Sinds: 13 Okt 2006
Berichten: 919

Gefeliciteerd, allebei, heel bijzonder.

Schrijven, dat is jezelf op het spel zetten. Jezelf! Susan Sontag

Eliesje
Laatst aanwezig: 4 jaren 14 weken geleden
Sinds: 13 Jul 2008
Berichten: 1202

Dank je wel, Marjet!

Trenne dich nie von deinen Träumen.
Wenn sie verschwunden sind, wirst du weiter existieren,
aber aufgehört haben zu leben.

Lees Schrijven Magazine
  • Leer schrijven als Stephen King
  • Alles wat een schrijver moet weten over uitgeverijen
  • Schrijftips van Sander Kollaard (Stadium IV)
  • Wat verdien je aan een boek?
  • Crashcourse publiciteit & promotie
  • De schrijfdip en wat je ertegen kunt doen

Dit nummer niet missen, maar nog geen abonnee? Neem vóór 23 september 16:00 u. een abonnement!

MELD JE AAN
A A N B I E D I N G Schrijven Magazine

1 jaar voor slechts € 27,50 én cadeaus!

Profiteer nu!